Loài muỗi nào truyền bệnh Viêm Não Nhật Bản?

Viêm não Nhật bản là một trong những căn bệnh rất nguy hiểm, thường xảy ra ở trẻ dưới 15 tuổi, nhất là giai đoạn 2-6 tuổi. Trung gian truyền bệnh là loài muỗi Culex (tên khoa học là Culex tritaeniorhynchus), những con muỗi này đốt các loài động vật như chim, lợn, ngựa rồi mang mầm bệnh truyền qua vết cắn trên cở thể người.

Vòng đời của muỗi Culex

Một số đặc điểm của muỗi Culex:

  • Tuổi thọ chỉ từ 10 – 14 ngày
  • Vết cắn gây ngứa và đau
  • Loài muỗi Culex bay khá yếu
  • Thường hoạt động vào lúc bình minh hoặc hoàng hôn
  • Có kích thước to hơn những loài muỗi khác

Tuổi thọ của muỗi Culex khá thấp, trong suốt thời gian ngắn ngủi đó, những con muỗi đực đi hút mật hoa còn muỗi cái sẽ tìm máu để nuôi trứng. Đến thời kỳ sinh sản, chúng đẻ trứng trên mặt nước, tạo thành từng bè khoảng 100-300 trứng và chúng sẽ nở khoảng 2-3 ngày sau. Loài muỗi Culex thường đẻ ở nhiều nơi, trong các vũng nước đọng, cống rãnh, chậu cây, lốp xe hỏng,…

Sau khi trứng nở, lăng quăng sẽ sống trong nước 1-2 tuần, thỉnh thoảng ngoi lên mặt nước để lấy oxy. Sau đó phát triển sang giai đoạn nhộng, lúc này cũng sẽ ở trên mặt nước từ 1-4 ngày rồi phá vỡ kén để thành muỗi trưởng thành. Chúng tiếp tục đứng yên trên bề mặt nước cho tới khi cơ thể cứng, cánh khô và sẵn sàng để bay. Khi “đủ lông đủ cánh” những con muỗi cái sẽ tìm bạn tình, hút máu và bắt đầu đẻ trứng, quá trình lặp đi lặp lại.

Tùy thuộc vào điều kiện môi trường, nhiệt độ, thức ăn mà vòng đời của loài muỗi này có thể nhanh hoặc chậm hơn.

Viêm não virus

Là tình trạng viêm cấp tính não và tủy sống, có nhiều loại virus gây ra cùng triệu chứng nhưng khác về mức độ nặng nhẹ, sự tiến triển. Có nhiều người bị nhiễm nhưng không hề có triệu chứng gì, có người ở thể trung bình thì biểu hiện sốt, đau đầu. Trường hợp nặng hơn là sốt cao, run, hôn mê và liệt. Thường gây ra tử vong khi bị nhiễm bệnh viêm não Nhật bản, viêm não thung lũng Murray, viêm não ngựa miền Đông. Với những bệnh nhân may mắn sống sót cũng không thể phát triển bình thường mà thường mắc rối loạn thần kinh, trí tuệ chậm phát triển.

Nguồn bệnh và sự phân bố

Nguồn bệnh thường là ở chim và được muỗi truyền sang các động vật khác như lợn, ngựa và cuối cùng là truyền sang người. Khi ngựa bị nhiễm có thể ốm nặng và chết như bệnh viêm não ngựa Venezuela.

Bệnh viêm não Nhật Bản xảy ra ở các nước Đông Nam Á và Trung Quốc. Trước đây, bệnh thường xảy ra ở Nhật Bản, phổ biến những nơi trồng lúa bởi thường có muỗi Culex Tritaenyorhynchus, truyền virus từ chim sang lợn và người. Ở Trung, Nam Mỹ thì thường xuất hiện bệnh viêm não ngựa miền Tây, còn viêm não ngựa miền Đông lại xảy ra nhiều ở miền Đông Hoa Kỳ, Nam Mỹ và nhiều vùng châu Á, châu Úc và châu Âu.

Điều trị và kiểm soát bệnh viêm não

Tuy chưa có thuốc và phương pháp điều trị đặc hiệu với người mắc bệnh viêm não nhưng hiện đã có vaccin phòng bệnh viêm não Nhật Bản, có thể gây miễn dịch cho trẻ em ở một số nước châu Á, nơi có dịch bệnh lưu hành. Viêm não ngựa miền Đông và miền Tây hiện cũng đã có vacxin phòng bệnh. Do đó, cách tốt nhất để phòng bệnh chính là tiêm vacxin đầy đủ cho bé dưới 15 tuổi, tốt hơn các bậc phụ huynh nên cho bé đi tiêm phòng ngay khi đủ 12 tháng.

Ngoài ra có thể phòng bệnh bằng cách mặc quần áo dài kín đáo để tránh muỗi đốt, dùng thuốc xua muỗi, cửa lưới bảo vệ, mắc màn khi ngủ, tránh hoạt động ngoài trời vào xế chiều. Việc phun thuốc muỗi trong nhà, xung quanh vườn và chuồng gia súc ở vùng nông thôn để phòng chống muỗi truyền bệnh cũng là điều rất cần thiết.

Bên cạnh đó, tiến hành diệt lăng quăng, bọ gậy bằng cách thả cá, loại bỏ hết môi trường muỗi đẻ trứng. Ở những nơi có bệnh lưu hành, hãy nhốt gia súc xa nhà ở, điều này cần áp dụng đặc biệt với lợn ở những vùng đang có bệnh viêm não Nhật Bản. Khi có dịch bệnh xảy ra, người dân cần làm theo hướng dẫn của đơn vị cung cấp dịch vụ phun thuốc muỗi và côn trùng hoặc trung tâm Y Tế dự phòng để việc phòng chống và dập dịch được tốt nhất!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Chat Facebook
Gọi điện ngay